Sam Coupe

W ósmym numerze Bajtka z 1991 roku opublikowaliśmy test następcy ZX Spectrum - komputera SAM Coupe. Jak zapowiadała firma zajmująca się dystrybucją tego komputera w naszym kraju, miał on zrewolucjonizować rodzimy rynek komputerów ośmiobitowych. W cenie niewiele wyższej od ceny ZX Spectrum ze stacją dysków można było otrzymać komputer o możliwościach Amigi. Sklep "Europa" w Warszawie sprzedający SAM-a Coupe obiecywał rychłe sprowadzenie z Anglii dużej ilości oryginalnego oprogramowania. Była to oferta nie do odrzucenia. Nic więc dziwnego, że także i my daliśmy sobie zamydlić oczy. Dzisiaj, po roku oczekiwania na spełnienie obietnicy, wiemy że był to tylko nieelegancki chwyt reklamowy. Wielu ludzi, którzy zakupili SAM-a Coupe, czuje się dziś oszukanymi (nie wyłączając z tego również nas).
To prawda, że komputer ten może wykorzystywać przeszło czterotysięczną liczbę programów ZX Spectrum, ale to wcale nie świadczy o jego wyższości nad innymi ośmiobitowymi maszynkami.

CO ROBIĆ?
To pytanie zadają sobie wszyscy użytkownicy tego komputera. Odpowiedź na nie nie jest prosta. Aby pomóc naszym czytelnikom podajemy w tym artykule spis wszystkich programów na SAM-a Coupe dostępnych w naszym kraju. Większość z tych programów nabyć można w studiach komputerowych "CHIP MASTER" w Łodzi oraz "COMPRESS" w Szczecinie. Poza tym studia te zajmują się także dystrybucją polskiego magazynu dyskowego o nazwie "SAM Paper".
Jest to comiesięczne wydawnictwo dostarczane na dyskietce 3,5 calowej poświęcone w całości SAM-owi. Każdy numer zawiera szereg artykułów dotyczących oprogramowania tego komputera, nowości. Mieszczą się tam również cykle o szukaniu poke'ów do gier i o programowaniu w języku BASIC. Ponadto można w nim znaleźć wiele programów demonstracyjnych i użytkowych. Magazyn ten jest po prostu znakomitym źródłem informacji dla osamotnionego użytkownika SAM-a Coupe.

A CO Z INNYMI PROGRAMAMI?
Niestety sprowadzanie oprogramowania do Polski jest dosyć kosztowne, więc jest go bardzo niewiele w naszym kraju (pomijając fakt, że jest go ogólnie mało). Poza wymienionymi w artykule istnieje jeszcze wiele niedostępnych dla Polaka programów. Jako przykład mogą tu posłużyć PRO DOS, czyli inaczej nazywając system CP/M pozwalający na korzystanie z bogatej biblioteki oprogramowania i SAM ADVENTURE SYSTEM służący do pisania gier przygodowych. Jeszcze raz należy wspomnieć tu o firmie "EUROPA", która nie zapewniając dostępu do oprogramowania zachowała się bardzo niepoważnie w stosunku do swoich klientów.
W tej chwili sprowadzaniem programów zajmują się jedynie prywatne osoby, więc są one dostępne jedynie nielegalnie. Ciągle brak jest firm zainteresowanych rozprowadzaniem oryginalnego oprogramowania na komputer SAM Coupe.

A INTERFEJSY?
Swego czasu sklep "EUROPA" sprzedawał urządzenie o nazwie MESSANGER. Był to interfejs umożliwiający bezpośrednie przenoszenie programów z ZX Spectrum na SAM-a. Niestety przydatność tego urządzenia jest nieadekwatna do jego ceny.
Innym ze sprzedawanych interfejsów był CENTRONICS. Urządzenie to dostarczane było jednak bez dysku demonstracyjnego, tak jak miało to miejsce w przypadku oryginalnego sprzętu z Anglii. Były to jedyne urządzenia peryferyjne do komputera SAM Coupś sprzedawane w Polsce. Oczywiście oprócz nich istnieją także inne interfejsy, takie jak: Video Digitizer umożliwiający przenoszenie obrazu z video na ekran monitora, Sound Sampler służący do wczytywania brzmień dźwiękowych z taśmy magnetofonowej bądź mikrofonu, oraz SAMBUS rozszerzający pamięć komputera do 1 MB. Jednak żaden z nich nie jest dostępny w Polsce.

A LITERATURA?
Także na tym polu rodzime firmy nie popisały się. Jedyną publikacją dostępną w naszym kraju jest TECHNICAL MANUAL. Jest to opracowanie techniczne zawierające wszelkie informacje na temat SAM-a Coupe, ale niestety napisane jest w języku angielskim. Jak dotąd nie ukazały się żadne inne książki dotyczące tego komputera.

CÓŻ WIĘC ROBIĆ?
Nasza rada jest bardzo prosta. Rozglądajmy się za sprzedawcami nielegalnego oprogramowania, gdyż innej drogi w naszych warunkach po prostu nie ma. Nasza redakcja nie pochwala tego typu postępowania, ale niestety wszyscy zostaliśmy "nabici w butelkę" przez dystrybutora SAM-a Coupe w Polsce.
Ze swojej strony możemy obiecać, że dołożymy wszelkich starań, aby użytkownicy SAM-a nie czuli się osamotnieni w obecnej sytuacji na krajowym rynku komputerowym.

MICHAŁ SZAFRAŃSKI
Bajtek, styczeń 1993

Programy na komputer Sam Coupe dostępne w Polsce:

Gry:
MULTI PACK I
LOVE HEARTS
HEXAGONIA
DEFENDERS OF THE EARTH
SPHERA
COLORIS
MIND GAMES 1 oraz 2
IMPATIENCE
TETRIS
SOCCER CHALLENGE
TWINZ!
BATZWBALLS
EFPRM
OUIZBALL
SHANGHAI
PIPEMANIA
KLAX
FAMOUS FIVE
GEMSTONES
SAMBANDIT
PRINCE OF PERSIA
MANIC MINER
SPLAT

Programy użytkowe:
SAM TAPE 3
EDUCATIONAL SOFTWARE
ZEUS ASSEMBLER
DTP
SC ASSEMBLER
COMET ASSEMBLER
TASWORD 2
007 DISC DOCTOR
GM BASE
FILE'EM
SC FILER
MASTER BASIC
MASTER DOS
MIDI SEQUENCER
PRIMARY MATHS
SECTOR COPY
KEY-PRESS
SAM DISK
OUTWRITE
STYLE WRITER
ADDRESS MANAGER
AMIGA IFF CONVERTOR
SAM DICE
PERSONAL BANKING SYSTEM
EXPLORATION & DISCOVERY

Magazyny dyskowe:
Wszystkie numery magazynów dyskowych FRED, SAM SUPPLEMENT, ENCELADUS oraz niektóre numery magazynu OUTLET.